Saturday, June 16, 2018

సామూహిక పాపకర్మ... దుఃఖకర ప్రాకృతిక వైపరీత్యాలు.!

సామూహిక పాపకర్మ... దుఃఖకర ప్రాకృతిక వైపరీత్యాలు.!

🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏


మహాభారతంలో చాలాపాపం చేసిన పెద్దలు పదిమందే.


చనిపోయిన వారు లక్షమంది.


దుఃఖంలో మునిగిపోయిన కుటుంబాలు లక్షమంది.

అహంకారం, రాగద్వేషం, వీటితో ఆచరించిన సత్కర్మలు అంటే-క్రతువులు, జపతపాలు, దానాలు కూడా ఫలితాన్ని ఇవ్వకుండా ఆ వ్యక్తి యొక్క మృత్యువులోనే నశిస్తున్నాయి.

ప్రకృతిని మన భౌతిక మానసిక ప్రవర్తన ద్వారా పవిత్రంగాపెట్టుకోవడం మన కర్తవ్యం.


ఇటువంటి దుఃఖకర ప్రాకృతిక దుస్సంఘటనలు వెనుక మనుష్యుల వంటి కారణాలు కనబడేవి కావు.

ప్రకృతిలో మానవులు చేసిన పాపకర్మ,

సామూహిక పాపకర్మ వ్యాపించి ఉండడం చేత ఇట్టి వైపరీత్యాలు,

సంఘ మరణాలు సంభవించవచ్చు. అంతేకాని ఇందులో ఈశ్వరుడు ఆగ్రహించాడని కాని, దయచూపలేదని కాని వ్యాఖ్యానించకూడదు.

అలాగే పోయిన వ్యక్తులు వారి పాపఫలం అనుభవించారని చెప్పకూడదు.


వారందరికి అప్పుడే ఆయువు తీరిందని కూడా చెప్పకూడదు.

ఇక్కడ ఏ వ్యక్తి యొక్క కర్మ ముఖ్యం కాదు. ప్రకృతిలో భౌతిక కాలుష్యం దాని ఫలము మనకి కనబడతాయి.

మానవ సంఘం చేసే అసురీ స్వభావం కలిగిన నైతిక పాప కాలుష్యం యొక్క ఫలం ఇట్లా ఉంటుందని గ్రహించుకోవాలి.

కష్ట నష్టాలకి గురైన వారందరికి మన సానుభూతి చూపవలసిందే.


👉🏿

సర్వే జనాః సుఖినోభవంతు


🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏

Tuesday, June 12, 2018

తెలుగు కావ్యాలలో శ్రీ లక్ష్మీ స్తుతి🌷

తెలుగు కావ్యాలలో శ్రీ లక్ష్మీ స్తుతి🌷




శ్రీ మహాలక్ష్మి నిత్యానపాయిని. నారాయణుని శ్రీ మన్నారాయణు ని చేసిన లోకమాత.మంగళ స్వరూపిణి. . ఈ చరాచర సృష్టి అంతయు శ్రీ లక్ష్మీనారాయణుల సంకల్పాధీనమని పెద్దలంటారు..


తెలుగు కావ్యాలను పరిశీలిస్తే "కేయూరబాహుచరిత్ర " రచించిన మంచెన యే కావ్యాది లో శ్రీ లక్ష్మీదేవి ని స్తుతించే సంప్రదాయాన్ని ప్రారంభించాడు.

అనంతరం కవిసార్వభౌముడు శ్రీనాథుడు శివరాత్రి మాహాత్మ్యం లో-- 

🏵️ 

“ మదనుగన్నతల్లి మాధవుని ఇల్లాలు

బ్రతుకులెల్లఁ దాచె పట్టి చూడ

ముఖ్యమైన లక్ష్మి ముమ్మడి శాంతాత్ము

మందిరంబు నందు మసలు చుండు”

🏵️  🏵️ 

తన తొలికావ్యాల్లో లేని నూత్న సంప్రదాయాన్ని ఈ కావ్యం లో ప్రదర్శించాడు ఈశ్వరార్ఛన కళాశీలుడు. కనకాభిషేకాలు పొందిననాడు తెలియని ధనలక్ష్మి విలువను జీవన సంధ్యాసమయం లో గుర్తించిన మహాకవి శ్రీనాథుడు.


🌷


బమ్మెర పోతన భాగవత శేఖరుడు. శ్రీకైవల్యాన్ని కోరి కావ్య నిర్మాణం చేసిన కర్మయోగి. ఆయన తన భాగవతం లో కలుముల జవరాలి కి పెద్దపీటే వేశాడు.


🏵️ 

“ హరికిన్ బట్టపుదేవి,పున్నెముల ప్రోవర్ధంపు పెన్నిక్క, చం

దురు తోబుట్టువు భారతీగిరి సుతల్ తో నాడు పూబోణి తా

మర లందుండెడి ముద్దరాలు,ఝగముల్ మన్నించు నిల్లాలు,భా

సురతన్ లేములవాపు తల్లి సిరి యిచ్చున్ నిత్య కళ్యాణమున్.”


🏵️  🏵️  🏵️ 

హరికి పట్టపురాణియై,చంద్రునికి తోబుట్టువై, భారతీ గిరిసుతలతో ఆటలాడెడు ముద్దరాలై, జగములనేలెడి ఇల్లాలిని లేములబాపు తల్లి గా పోతన సంప్రార్ధన.



ఈపద్యమే విక్రమార్కచరిత్ర రచించిన జక్కన కు మార్గ దర్శకమైంది.

🏵️ 

“ రాజు సహోదరుండు, రతిరాజు తనూజుడు, తండ్రి వాహినీ

రాజవరుండు, లోకముల రాజుగ రాజితలీల నొప్పనా

రాజమరాళ యాన సిరి................................

......................... రాజ్యరమారమణీయు జేయుతన్.”


🏵️  🏵️ 

ఆంటూ ప్రార్ధించాడు జక్కన.


రామాయణ కవయిత్రి మొల్ల కామునితల్లి గా కామితవల్లి శ్రీ మహాలక్ష్మి ని స్తుతించింది మొల్ల రామాయణం లో.......

🏵️ 

“ సామజ యుగ్మ మింపలరఁ జల్లనినీరు పసిండికుండలన్

వే మఱు వంచి వంచి కడు వేడుక తో నభిషిక్త జేయగా

దామరపూవు గద్దియ ముదంబున నుండెడి లోకమాత మా

కాముని తల్లి సంపద నఖండము గా నిడు మాకు నెప్పుడున్.”

🏵️  🏵️  🏵️


మదపుటేనుగులు చల్లని నీటిని బంగారు పాత్రలతో అనేకమార్లు” వంచి వంచి” మిక్కిలివేడుక తో అభిషిక్తురాలిని చేయగా తామరపూల నివసించు లోకమాత గా లక్ష్మీదేవిని దర్శించింది కవయిత్రి మొల్ల.


నందితిమ్మన తన పారిజాతాపహరణం లో, తాను వ్రాయ బూనిన పారిజాతాపహరణ కావ్యేతివృత్తం లోని సత్యభామ అలక – శ్రీకృష్ణుఢు అలక తీర్చడం అనే అంశాలు ధ్వనించేటట్లుగా ---- అలక తీరి పులకాంకిత యౌతున్న ఇందిరను దర్శింపజేశాడు.


🏵️ 

“ సరసపుటల్క దీర్చు తఱి శార్జ్ఞ సుదర్శన నందకాబ్జ సం

భరణ గుణాప్తి నెన్నడుము పై, గటి పై, జడ పై గళంబు పై

హరి నలుగేలు బైకొన సుఖాంబుధి నిచ్చలు నోలలాడు నిం

దిర కృపజూచు గాత నరదేవ శిఖామణి కృష్ణరాయనిన్.”


🏵️  🏵️  🏵️


తెనాలి రామలింగడు గా ఉద్భటారాధ్య చరిత్ర ను రచించినా,


అందులో “కలశాంభోనిధి యాడుబిడ్డ, శశికిన్ గారము తోబుట్టు ......” ఇత్యాది గా లక్ష్మీదేవిని స్తుతించి, తెనాలి రామకృష్ణునిగా పాండురంగమాహాత్మ్యాన్ని అందించిన మహానుభావుడు – రామకృష్ణకవి.


🏵️  🏵️  🏵️  🏵️


“అవతారమందె నే యఖిలైక జనయిత్రి

కలశ రత్నాకర గర్భసీమ

దోబుట్టువయ్యె నే యతులిత కాంచనవర్ణ వెలది

వెన్నెల గాయు వేల్పునకును

బాయకయుండు నే పరమ పావనమూర్తి

చక్రి బాహా మధ్య సౌధసీమ

నభిషేకమాడు నే నభివర్ణితా చార

దిగ్గజానీతమౌ తేటనీట

నవనిధానంబు లే దేవి జవణి సరకు

లమ్మహాదేవి శ్రీదేవి యాదిలక్ష్మి”


🏵️  🏵️  🏵️


అంటాడు పాండురంగవిభుడు." అతులిత కాంచన వర్ణ వెలది శ్రీమహాలక్ష్మి.--- "అనంతమైన బంగారు వన్నె గల స్త్రీమూర్తి ఆమె. ఆమె వెన్నెల కాయు వేల్పునకు తోబుట్టువట. ఎంతచక్కని భావనో చూడండి . అందుకే "పాండరంగవిభుని పదగుంఫనలు" అని తెలుగు జాతి ఆయన కవితాకన్య కు నివాళులర్పిస్తోంది.”చక్రి బాహామధ్య సౌథ వీథి బాయకయుండు పరమ పావనమూర్తి “యని న ఆ మహానుభావుని అభిభాషణ మిక్కిలి రమణీయముగా నున్నది.” విష్ణో :పరాం ప్రేయసీం,తద్వక్ష స్ధల నిత్యవాస రసికాం “ అని కదా ఆ తల్లిని భక్తులు ప్రార్ధించేది.కావుననే రామకృష్ణుని లక్ష్మీస్తుతి ఆవిధంగా సాగింది.


కలుముల జవరాలికి గడుసుదనాన్ని సంతరించి రమ్యరూప గా దర్శిస్తాడు నిరంకుశోపాఖ్యానం లో కందుకూరి రుద్రకవి..

🏵️  🏵️


“ కొమ్ముపై సవతి గైకొని నిల్చెనని నాథు

ఱొమ్ము పై నిల్చె నారూఢి మహిమ

నఖిల లోకాథీశుడగు నాయకునిఁదెచ్చి

యిల్లటం బిచ్చి పుట్టింట నిలిపె 

దనపేరు మున్నుగా ననిమిషాదుల చేత

బ్రణుతింపగా జేసె బ్రాణవిభుని

.......................................................

.........................................

చక్కదనమునఁ నేరేడు జగములందు

సవతు గాంచని సుతుగాంచె ధవుని కరుణ

దలపజెల్లదె గుణధన్యఁ గలుషశూన్య

సాధుమాన్యఁ గృపానన్య జలథికన్య.”


🏵️  🏵️  🏵️


ఆదివరాహ రూపం లో తన సవతియైన భూదేవిని కొమ్ము పై ధరించాడని, తాను పతి ఱొమ్ము పై కొలువు తీరిన ఆది గర్భేశ్వరి యట ఈమె. సమస్త లోకాథి నాథుని తన నాథుని చేసుకొని ఇల్లరికం తెచ్చుకొన్న జాణ ఈమె. బ్రహ్మాది దేవతల చేత తన నాథుని స్తుతింప జేయు సమయంలో తన పేరునే ముందుగా చేర్చి నాథుని పిలుచునట్లు గా చేసిన నైపుణ్యం ఈమెది. అందుకే ఆయన శ్రీ -మన్నారాయణుడు – శ్రీ –నివాసుడు యైనాడు. అంతే కాదు అట్టి శ్రీమన్నారాయణుని కరుణ తో పదునాలుగు లోకాలలోను తన కుమారుని తో పోల్చగల అందగాడు లేనంత సుందరూపుని పుత్రునిగా పొందిన మాతృమూర్తి. “గుణధన్య, కలుషశూన్య,సాధుమాన్య, “ గా జలథికన్య ను స్తుతించాడు రుద్రకవి.

🏵️  🏵️


వసుచరిత్ర కారుడు రామరాజభూషణుడు లక్ష్మీస్వరూపమే ఆమె తండ్రి, ,తనయుడు, సోదరుడు ,నాథుడు ఎవరో తెలియజేస్తోందని చమత్కరిస్తాడు. “జగదంబ,బద్మఁ గీర్తించెదన్ “అంటూ బైచరాజు పంచతంత్రం లో చేతులు జోడించాడు.


కకుత్థవిజయాన్ని వ్రాసిన మట్ల అనంతభూపతి ----- తన కావ్యం లో

🏵️  🏵️  🏵️  🏵️  🏵️  🏵️


“ మగని ఱొమ్మెక్కి నేకొమ్మ మనుచు వేడ్క

నమ్మహాదేవి వాగ్దేవి యత్తగారు

మధుర శీతల సురభి వాజ్ఞ్మయ తరంగ

తతుల మజ్ఝిహ్వఁ బ్రవహింప దలచుగాత !”.


లక్ష్మీదేవి ని వాగ్దేవి కి అత్తగారు గా ప్రార్ధించి, ఆమెనుండి వాగ్వరాన్ని ఆశించాడు.



ఈ విధంగా ఆంధ్ర కవుల లక్ష్మీస్తుతి ని పరిశీలిస్తే, శ్రీ శబ్దాన్నే లక్ష్మీరూపానికి పర్యాయపదం గా చాలామంది ఉపయోగించారు. 15 వ శతాబ్దంలో నే లక్ష్మీస్తుతి ప్రత్యేకంగా కావ్యాది స్తోత్రాల్లో చోటు చేసుకున్నట్టు కన్పిస్తోంది.16,17 శతాబ్దాల్లో ఈ సంప్రదాయం అలానే కొనసాగినట్టు కన్పిస్తోంది


సకల సంపత్స్వరూపిణి యైన అ శ్రీ లక్ష్మిని సుత్తించి,తమ కృతిభర్త ఇంట్లో సదా నివసించాలని,ఆహవ జయశ్రీ లనందించాలని, ఇష్టార్ధసిద్ది కలిగించాలనీ, నిత్యకళ్యాణాల్ని, రాజ్యరమారమణత్వాన్ని సమకూర్చాలని వీరందరు సిరులిచ్చే తల్లిని చేతులెత్తి ప్రార్ధించారు.


 🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏


Saturday, June 9, 2018

🌹🌹🌹🌹దొందూదొందే - సామెతకథ 🌹🌹🌹🌹

🌹🌹🌹🌹దొందూదొందే - సామెతకథ 🌹🌹🌹🌹

——————————//———————————

అనగనగా ఒక ఊరు. 

ఆ ఊళ్ళో ఒక నత్తి వాడుండేవాడు.

అతన్ని అందరూ ఎగతాళి చేసేవారు. 

నత్తి కారణంగా అతనికి పెళ్ళి కాకుండా వుంది. 

చివరికి అతని తల్లితండ్రులు చాలా దూరంలో వున్న 

ఒక ఊరిలో అమ్మాయిని చూసి ఆ అమ్మాయితో తమ అబ్బాయికి పెళ్ళి చేశారు. పెళ్ళి జరుగుతున్నంతసేపూ ఇద్దరూ మాట్లాడకుండా కూచున్నారు. సిగ్గుపడుతున్నారని అందరూ అనుకున్నారు.

🌈 

పెళ్ళి తంతు అంతా పూర్తి అయిన తర్వాత అబ్బాయినీ,

అమ్మాయినీ పల్లకీలో ఎక్కించి అబ్బాయి ఊరికి పంపించారు.

దారిలో వారికి పూచిన చింతచెట్ల వరస కనిపించింది.


👉నత్తివాడు సంతోషం పట్టలేక “ తింతలు తూతాయి”


(చింతలు పూశాయి )అన్నాడట.


👉అది విని అమ్మాయి “ తూతే తెట్టు తుయ్యదా తాతే తెట్టు తాయదా “ 

(పూసే చెట్టు పుయ్యదా , కాసే చెట్టు కాయదా ) అన్నదట.


👉వారి వెనక వస్తున్నపురోహితుడు “ దొందూ దొందే “ 

(రెండూ రెండే) అని అన్నాడట.


ఆ ముగ్గురు నత్తివాళ్ళను చూసి పల్లకీ బోయీలు నవ్వుకున్నారట.....


అలాఅలా దొందూ దొందే అనే సామెత వాడుక లోనికి వచ్చింది........


🌹🌹🌹🌹🌹————🌹🌹🌹——-🌹🌹🌹🌹🌹

పెద్ద బేరం ....అణాలు !🏵️

🏵️
పెద్ద బేరం ....అణాలు !🏵️


👉ధారానగరం లో ప్రజలంతా అంతో యింతో కవిత్వం చెప్పగలిగే వారుట. 

ఒకసారి కాళిదాసు,దండి కవీ యిద్దరూ సాహిత్య గోష్టి చేస్తూ వుండగా

వాళ్లకు తాంబూల సేవనం చెయ్యాలని పించింది. 

చూసుకుంటే దండి దగ్గర సున్నం అయిపొయింది,కాళిదాసు దగ్గర తమలపాకులు లేవు. యిద్దరూ నడుచుకుంటూ ఒక దుకాణానికి వెళ్ళారు. అక్కడ ఒక పడుచు పిల్ల దుకాణాన్ని నడుపు తున్నది. 

🏵️

దండి ఆమెతో ''తూర్ణ మానీయతాం చూర్ణం పూర్ణచంద్ర నిభాననే'' అన్నాడు

(ఓ పూర్ణచంద్రుని వంటి ముఖం కలదానా కొంచెం త్వరగా 

సున్నం యిప్పించవమ్మా. )

🏵️🏵️

వెంటనే కాళిదాసు ''పర్ణాని స్వర్ణ వర్ణాని కర్ణాన్త కీర్ణ లోచనే''


(చెవుల వరకూ వ్యాపించిన విశాల నేత్రాలు గల సుందరీ బంగారు 

వన్నెగల తమలపాకులు కూడా ఆ చేత్తోనే యిప్పించు.) అన్నాడు.


ఆ చిన్నది ముందు కాళిదాసుకు ఆకులిచ్చి తర్వాత దండి కి

సున్నమిచ్చింది. 

దండి చిన్నబుచ్చుకొని ముందు నేను కదా సున్నమడిగింది మరి ముందు కాళిదాసు కెందుకు ఆకులిచ్చావు?

భోజరాజు లాగా నీవు కూడా కాళిదాసు పక్షపాతివా?అన్నాడు.


నిజానికి ఆ నెరజాణ కూడా కాళిదాసు కవిత్వమంటే చెవి కోసుకుంటుంది. అందుకే ఆయనను గౌరవిస్తూ ముందు ఆయనకు ఆకులిచ్చింది.


కానీ ఆమె లౌక్యం తెలిసిన వ్యవహార దక్షురాలు ఉన్నమాట చెప్పి


దండిని నొప్పించట మెందుకని తెలివిగా సమాధాన మిచ్చింది.


అయ్యా నేను దుకాణం లో సరుకు అమ్మటానికి కూచున్నాను.


మహాకవుల గుణ దోషాలు నిర్ణయించటానికి నేనెంత దాన్ని?


నాది చిన్న బుర్ర. కాళిదాసుగారు చెప్పిన శ్లోక పాదం లో


'పర్ణాని స్వర్ణ వర్ణాని కర్ణాన్త కీర్ణ లోచనే' అంటే నా చెవికి ఐదు


'ణ' లు వినిపించాయి. వినిపించాయి.


తమరు సెలవిచ్చిన శ్లోకం లో తూర్ణ మానీయతాం చూర్ణం


పూర్ణచంద్ర నిభాననే' అన్న దాంట్లో నా చెవికి మూడు


'ణ' లు వినిపించాయి.


మూడు నాణాల లకంటే ఐదు నాణాలు యెక్కువకదా!


అందుకని పెద్దబేరానికి ముందు ప్రాధాన్యమిచ్చాను .


అంతే గానీ నాకు పక్షపాతం గానీ పక్షవాతం గానీ లేవు.


మిమ్మల్ని నొప్పించి వుంటే క్షమించాలి. అంది.


దండికి కోపం పోయి నవ్వు వచ్చింది


'ఈ ధారానగర వాసులతో యిదే చిక్కు అందరూ కవులే


అందరూ పండితులే సమయస్ఫూర్తి కలవారే' అంటూ కాళిదాసుతో


కలిసి తాంబూలం నములుతూ వెళ్లి పోయాడు

కోతికిశఖ్యమా యసుర కోటిని గెల్వగ! (దాశరథీ శతకం -- రామదాసు .)






-

కోతికిశఖ్యమా యసుర కోటిని గెల్వగ!


(దాశరథీ శతకం -- రామదాసు .)

కోతికిశఖ్యమా యసుర కోటిని గెల్వగ గెల్చేబో నిజం

బాతని మేన సీతకరు డౌట దవానలుడేట్టి వింత, మా

సీతపతి వ్రతామహిమ , సేవక భాగ్యము మీకటాక్షమున్

ధాతకు శఖ్యమా పొగడ ! దాశరథీ కవితాపయోనిధీ !

🏵️🏵️🏵️🏵️

దశరథ తనయా కరుణాసముద్రా రామా !

ఒక కోతి భయంకరమయిన రాక్షసులను సంహరించుట సాధ్యమా ?

అది ఏ ప్రభావముచే గెలిచేనో ? తెలియునా ?

యా కోతి తోకకు అంటించిన నిప్పు చల్లగా ఉండుట ఆచ్చర్యము 

గదా ?

మా సీతమ్మ తల్లి పాతివ్రత్య ప్రభావము,

మరియు మిమ్ము సేవించిన వారికి కలిగిన భాగ్యము ,

మీ కడగంటి చూపుల మహిమలు పోగడుటకు

ఆ బ్రహ్మ కయినా సాద్యమా ?

🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏

Friday, June 8, 2018

🏵️నండూరి వారు “ఎంకి”🏵️

🏵️నండూరి వారు “ఎంకి”🏵️


🌷నండూరి వారు “ఎంకి”ని సృష్టించి

అరవై ఏండ్లు నిండాయి. 

అప్పుడు-ఇప్పుడు-ఎప్పుడు

ఎంకి వయస్సు ఇరవై ఏండ్లే. 

నిండు జవ్వని-నిండు యవ్వని🌷

🏵️

ఎంకి వంటి పిల్ల లేదోయి లేదోయి

మెళ్ళో పూసల పేరు

తల్లో పువుల సేరు

కళ్ళెత్తితే సాలు: 

రసోరింటికైనా

రంగు తెచ్చే పిల్ల.

పదమూ పాడిందంటె

కతలూ సెప్పిందంటె

కలకాలముండాలి. 

అంసల్లె, బొమ్మల్లే

అందాల బరిణల్లే

సుక్కల్లె నా యెంకి

అంటూ ”ఎంకి”ని సృష్టించారు నండూరి వారు

.నండూరి వారు “ఎంకి”ని సృష్టించి

అరవై ఏండ్లు నిండాయి. 

అప్పుడు-ఇప్పుడు-ఎప్పుడు

ఎంకి వయస్సు ఇరవై ఏండ్లే. 

నిండు జవ్వని-నిండు యవ్వని

ఎంకి వంటి పిల్ల లేదోయి లేదోయి

మెళ్ళో పూసల పేరు

తల్లో పువుల సేరు

కళ్ళెత్తితే సాలు: 

రసోరింటికైనా

రంగు తెచ్చే పిల్ల.

పదమూ పాడిందంటె

కతలూ సెప్పిందంటె

కలకాలముండాలి. 

అంసల్లె, బొమ్మల్లే

అందాల బరిణల్లే

సుక్కల్లె నా యెంకి


-నండూరి వారు “ఎంకి”ని సృష్టించిరి వారు.-


🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️

Tuesday, June 5, 2018

రుక్మిణీ కల్యాణము నుండి కొన్ని పోతన గారి ఆణిముత్యాలు 🌷

రుక్మిణీ కల్యాణము నుండి కొన్ని పోతన గారి ఆణిముత్యాలు 🌷


(పోతనగారి భాగవతం -దశమ స్కంధం .)


🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️


మ.


ఖగనాథుం డమరేంద్రు గెల్చి సుధ మున్ గైకొన్న చందంబునన్

జగతీనాథులఁ జైద్యపక్షచరులన్ సాళ్వాదులన్ గెల్చి భ

ద్రగుఁడై చక్రి వరించె భీష్మకసుతన్ రాజీవగంధిన్ రమా

భగవత్యంశభవన్ మహాగుణమణిన్ బాలామణిన్ రుక్మిణిన్.


🏵️


క.


బాలేందురేఖ దోఁచిన

లాలిత యగు నపరదిక్కులాగున ధరణీ

పాలుని గేహము మెఱసెను

బాలిక జన్మించి యెదుగ భాసుర మగుచున్.


🏵️🏵️


క.


భూషణములు చెవులకు బుధ

తోషణము లనేక జన్మదురితౌఘ విని

శ్శోషణములు మంగళతర

ఘోషణములు గరుడగమను గుణభాషణముల్."


🏵️🏵️🏵️


ఉ.


శ్రీయుతమూర్తి! యో పురుషసింహమ! సింహముపాలి సొమ్ము గో

మాయువు గోరు చందమున మత్తుఁడు చైద్యుఁడు నీ పదాంబుజ

ధ్యాయిని యైన నన్ను వడిఁ దాఁ గొనిపోయెద నంచు నున్నవాఁ

డా యధమాధముం డెఱుఁగఁ డద్భుతమైన భవత్ప్రతాపమున్


🏵️🏵️🏵️🏵️


ఉ.


అంకిలి జెప్పలేదు; చతురంగబలంబులతోడ నెల్లి యో! 

పంకజనాభ! నీవు శిశుపాల జరాసుతులన్ జయించి నా

వంకకు వచ్చి రాక్షసవివాహమునన్ భవదీయశౌర్యమే

యుంకువ చేసి కృష్ణ! పురుషోత్తమ! చేకొనిపొమ్ము వచ్చెదన్


🏵️


క.


వచ్చెద విదర్భభూమికిఁ; 

జొచ్చెద భీష్మకుని పురము; సురుచిరలీలన్

దెచ్చెద బాలన్ వ్రేల్మిడి 

వ్రచ్చెద నడ్డంబు రిపులు వచ్చినఁ బోరన్."


🏵️🏵️


శా. 

లగ్నం బెల్లి; వివాహముం గదిసె నేలా రాఁడు గోవిందుఁ? డు

ద్విగ్నం బయ్యెడి మానసంబు వినెనో వృత్తాంతమున్? బ్రాహ్మణుం

డగ్నిద్యోతనుఁ డేటికిం దడసె? నా యత్నంబు సిద్ధించునో? 

భగ్నంబై చనునో? విరించికృత మెబ్భంగిన్ బ్రవర్తించునో?


🏵️🏵️🏵️


మ. 

ఘనుఁడా భూసురుఁ డేఁగెనో నడుమ మార్గశ్రాంతుఁడై చిక్కెనో

విని కృష్ణుం డిది తప్పుగాఁ దలఁచెనో విచ్చేయునో యీశ్వరుం

డనుకూలింపఁ దలంచునో తలపఁడో యార్యా మహాదేవియు\న్‌

నను రక్షింప నెఱుంగునో యెఱుఁగదో నా భాగ్య మె ట్లున్నదో.


🏵️🏵️🏵️🏵️


ఉ.


"నమ్మితి నా మనంబున సనాతను లైన యుమామహేశులన్

మిమ్ముఁ బురాణదంపతుల మేలు భజింతుఁ గదమ్మ! మేటి పె

ద్దమ్మ! దయాంబురాశివి గదమ్మ! హరిం బతిఁ జేయుమమ్మ! ని

న్నమ్మినవారి కెన్నటికి నాశము లేదు గదమ్మ! యీశ్వరీ!".


🏵️


సీ.


"మా సరివాఁడవా మా పాపఁ గొనిపోవ? ;

నేపాటి గలవాడ? వేది వంశ? 

మెందు జన్మించితి? వెక్కడఁ బెరిగితి? ;

వెయ్యది నడవడి? యెవ్వఁ డెఱుఁగు? 

మానహీనుఁడ వీవు; మర్యాదయును లేదు; 

మాయఁ గైకొని కాని మలయ రావు; 

నిజరూపమున శత్రునివహంబుపైఁ బోవు; 

వసుధీశుఁడవు గావు వావి లేదు;


🏵️🏵️


-ఆ.


కొమ్మ నిమ్ము; నీవు గుణరహితుండవు

విడువు; విడువవేని విలయకాల

శిఖిశిఖా సమాన శిత శిలీముఖముల

గర్వ మెల్లఁ గొందుఁ గలహమందు."


🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏